ഇസ്രായേലുമായി ചേര്‍ന്ന് ഇറാനെതിരെ അമേരിക്ക ആരംഭിച്ച സൈനിക നീക്കം ഒരാഴ്ച പിന്നിടുമ്പോള്‍, മധ്യപൂര്‍വ്വേഷ്യന്‍ മേഖലയാകെ അശാന്തിയുടെ നിഴലിലാണ്. ഇറാന്‍ പരമോന്നത നേതാവ് ആയത്തുള്ള അലി ഖാംനഇയുടെ വധവും ഇറാന്റെ നാവിക-വ്യോമ സേനകള്‍ക്കേറ്റ കനത്ത പ്രഹരവും തുടക്കത്തില്‍ സൈനിക വിജയങ്ങളായി ആഘോഷിക്കപ്പെട്ടെങ്കിലും, ഈ പോരാട്ടം ഒരു ദീര്‍ഘകാല യുദ്ധത്തിലേക്ക് വഴിമാറുമോ എന്ന ആശങ്ക ശക്തമാണ്. മിന്നല്‍ ആക്രമണങ്ങളിലൂടെ ശത്രുക്കളെ കീഴ്‌പ്പെടുത്തുന്ന ട്രംപിന്റെ മുന്‍കാല ശൈലിയില്‍ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ഇറാന്‍ വിഷയം സങ്കീര്‍ണ്ണമായ ഒരു ഭൗമരാഷ്ട്രീയ പ്രതിസന്ധിയായി മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്.

യുദ്ധം ആരംഭിച്ച് ദിവസങ്ങള്‍ക്കുള്ളില്‍ തന്നെ ഇതൊരു പ്രാദേശിക സംഘര്‍ഷമായി വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നത് ട്രംപിന് വലിയ തിരിച്ചടിയാണ്. 'ഓപ്പറേഷന്‍ എപിക് ഫ്യൂറി' എന്ന് പേരിട്ടിരിക്കുന്ന ഈ സൈനിക നീക്കം 2003-ലെ ഇറാഖ് അധിനിവേശത്തിന് ശേഷമുള്ള ഏറ്റവും വലിയ സൈനിക നടപടിയായാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. എന്നാല്‍ യുദ്ധത്തിന്റെ കൃത്യമായ ലക്ഷ്യങ്ങളോ അന്ത്യമോ വ്യക്തമാക്കാന്‍ വൈറ്റ് ഹൗസിന് ഇതുവരെ സാധിച്ചിട്ടില്ല. സൈനിക വിജയങ്ങളെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ വിജയമാക്കി മാറ്റാന്‍ ട്രംപിന് കഴിയുമോ എന്നതാണ് ഇപ്പോള്‍ ഉയരുന്ന പ്രധാന ചോദ്യം.

അമേരിക്കയെ അനാവശ്യ യുദ്ധങ്ങളില്‍ നിന്ന് അകറ്റി നിര്‍ത്തുമെന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്ത് അധികാരത്തില്‍ വന്ന ട്രംപിന്, ഈ യുദ്ധം തന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രതിച്ഛായയെ ബാധിക്കുമെന്ന ഭയമുണ്ട്. വെനിസ്വേലയില്‍ നടത്തിയതുപോലെ ലളിതമായ ഒരു നീക്കമായിരിക്കില്ല ഇറാനിലേതെന്ന് വിദഗ്ധര്‍ മുന്നറിയിപ്പ് നല്‍കുന്നു. ഇറാന്റെ ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈല്‍ ശേഷി തകര്‍ക്കുക എന്ന പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യത്തിനപ്പുറം, ഇറാനിലെ ഭരണമാറ്റമാണോ ട്രംപ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത് എന്ന കാര്യത്തില്‍ വൈറ്റ് ഹൗസിനുള്ളില്‍ തന്നെ ആശയക്കുഴപ്പങ്ങള്‍ നിലനില്‍ക്കുന്നുണ്ട്.

അമേരിക്കയിലെ ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയത്തിലും ഈ യുദ്ധം വലിയ ചലനങ്ങള്‍ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ട്രംപിന്റെ കടുത്ത അനുയായികളായ 'മാഗ' (MAGA) പ്രവര്‍ത്തകര്‍ നിലവില്‍ അദ്ദേഹത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, യുദ്ധം നീണ്ടുപോവുകയും അമേരിക്കന്‍ സൈനികരുടെ മരണം വര്‍ദ്ധിക്കുകയും ചെയ്താല്‍ ഈ പിന്തുണ ഇല്ലാതാകാന്‍ സാധ്യതയുണ്ട്. വരാനിരിക്കുന്ന ഇടക്കാല തിരഞ്ഞെടുപ്പില്‍ റിപ്പബ്ലിക്കന്‍ പാര്‍ട്ടിയുടെ പ്രകടനത്തെ ഈ യുദ്ധം നേരിട്ട് ബാധിക്കുമെന്നതിനാല്‍ ട്രംപ് വലിയൊരു രാഷ്ട്രീയ ചൂതാട്ടത്തിലാണ് ഏര്‍പ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.

സാമ്പത്തിക രംഗത്തും ഇറാന്‍ യുദ്ധം കടുത്ത പ്രത്യാഘാതങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കുന്നുണ്ട്. ലോകത്തെ എണ്ണ വിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്ന് കടന്നുപോകുന്ന ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്ക് ഇറാന്‍ തടസ്സപ്പെടുത്തിയത് ആഗോള വിപണിയില്‍ എണ്ണവില കുതിച്ചുയരാന്‍ കാരണമായി. അമേരിക്കയിലെ സാധാരണക്കാര്‍ക്കിടയില്‍ വര്‍ദ്ധിച്ചുവരുന്ന ജീവിതച്ചെലവ് ട്രംപിന് വലിയ തലവേദനയാണ് സൃഷ്ടിക്കുന്നത്. യുദ്ധത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക വശങ്ങള്‍ വേണ്ടത്ര മുന്‍കൂട്ടി കാണുന്നതില്‍ ട്രംപ് ഭരണകൂടം പരാജയപ്പെട്ടുവെന്ന് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധര്‍ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.

ഇറാന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള പ്രത്യാക്രമണങ്ങള്‍ ഇസ്രായേലിനും മറ്റ് അയല്‍രാജ്യങ്ങള്‍ക്കും വലിയ ഭീഷണിയായി മാറിയിട്ടുണ്ട്. ലെബനനിലെ ഹിസ്ബുള്ളയെപ്പോലെയുള്ള സായുധ ഗ്രൂപ്പുകളെ ഉപയോഗിച്ച് ഇറാന്‍ യുദ്ധം വ്യാപിപ്പിക്കുന്നത് മേഖലയിലെ സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങളെ തകിടം മറിക്കുന്നു. അമേരിക്കന്‍ മണ്ണില്‍ പോലും ഇറാന്‍ പ്രേരിത ആക്രമണങ്ങള്‍ ഉണ്ടായേക്കാമെന്ന ഭീതി ട്രംപ് തന്നെ പരോക്ഷമായി സമ്മതിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് അമേരിക്കന്‍ ജനതയ്ക്കിടയില്‍ യുദ്ധത്തോടുള്ള വിമുഖത വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കാന്‍ കാരണമാകുന്നു.

ഇറാനിലെ ഭരണകൂടത്തെ തകര്‍ക്കുന്നത് ആ രാജ്യം പൂര്‍ണ്ണമായും അരാജകത്വത്തിലേക്ക് നീങ്ങാന്‍ കാരണമാകുമോ എന്ന പേടിയും ലോകരാഷ്ട്രങ്ങള്‍ക്കുണ്ട്. ഇറാന്‍ തകരുന്നത് മധ്യപൂര്‍വ്വേഷ്യയിലാകെ തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പുകള്‍ ശക്തിപ്പെടാന്‍ ഇടയാക്കിയേക്കാം. അയല്‍രാജ്യങ്ങളെയും സഖ്യകക്ഷികളെയും കൃത്യമായി വിശ്വാസത്തിലെടുക്കാതെ ട്രംപ് എടുത്ത ഏകപക്ഷീയമായ തീരുമാനങ്ങള്‍ അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തില്‍ അമേരിക്കയുടെ ഒറ്റപ്പെടലിന് കാരണമാകുന്നുവെന്ന് നയതന്ത്ര പ്രതിനിധികള്‍ നിരീക്ഷിക്കുന്നു.

ഗള്‍ഫ് രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധവും ഈ യുദ്ധകാലത്ത് ട്രംപിന് നിര്‍ണ്ണായകമാണ്. അമേരിക്കന്‍ സൈനിക താവളങ്ങള്‍ക്ക് ആതിഥ്യമരുളുന്ന ഗള്‍ഫ് രാജ്യങ്ങള്‍ ഇറാന്റെ മിസൈല്‍ ഭീഷണിയിലാണ്. യുദ്ധം തങ്ങളുടെ മണ്ണിലേക്ക് പടരുന്നത് ഈ രാജ്യങ്ങള്‍ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല. 'ഞങ്ങളുടെ മേഖലയെ ഒരു യുദ്ധക്കളമാക്കാന്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് ആരാണ് അധികാരം നല്‍കിയത്?' എന്ന യു.എ.ഇയിലെ പ്രമുഖരുടെ ചോദ്യം അറബ് ലോകത്തെ അമര്‍ഷത്തിന്റെ പ്രതിഫലനമാണ്.

സൈനിക തന്ത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തില്‍ അമേരിക്കന്‍ സൈന്യം മികവ് പുലര്‍ത്തുന്നുണ്ടെങ്കിലും, യുദ്ധാനന്തര ഇറാന്റെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായ ഒരു പ്ലാന്‍ ട്രംപിനില്ല എന്നത് മുന്‍ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥര്‍ പോലും ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. വെനിസ്വേലയില്‍ മഡുറോയെ ഒതുക്കിയതുപോലെ ഇറാനിലെ മതനേതൃത്വത്തെയും സുരക്ഷാ സേനയെയും അടിച്ചമര്‍ത്താന്‍ കഴിയില്ലെന്നാണ് യാഥാര്‍ത്ഥ്യം. യുദ്ധം എത്രകാലം നീളുമെന്നോ അതിന്റെ ചെലവ് എത്രയാകുമെന്നോ ഉള്ള കാര്യത്തില്‍ ഇപ്പോഴും അവ്യക്തത തുടരുകയാണ്.

ചുരുക്കത്തില്‍, ഇറാന്‍ യുദ്ധം ഡൊണാള്‍ഡ് ട്രംപിന്റെ വിദേശനയത്തിലെ ഏറ്റവും അപകടകരമായ പരീക്ഷണമായി മാറിയിരിക്കുന്നു. സൈനിക ശക്തി ഉപയോഗിച്ച് ഇറാനെ തകര്‍ക്കാന്‍ കഴിഞ്ഞേക്കുമെങ്കിലും, മേഖലയില്‍ സുസ്ഥിരമായ സമാധാനം കൊണ്ടുവരാനോ അമേരിക്കയുടെ സാമ്പത്തിക ഭദ്രത ഉറപ്പാക്കാനോ ട്രംപിന് കഴിയുമോ എന്നത് കണ്ടറിയേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ഈ യുദ്ധത്തിന്റെ ഗതി അമേരിക്കയുടെ ആഗോള സ്വാധീനത്തെയും ട്രംപിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ഭാവിയിയെയും ഒരേപോലെ നിര്‍ണ്ണയിക്കും.