ഇസ്ലാമാബാദ്/തെഹ്റാന്‍: ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്കിനെച്ചൊല്ലി അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള തര്‍ക്കം രൂക്ഷമായതോടെ, പാകിസ്ഥാന്‍ മധ്യസ്ഥതയില്‍ നടക്കാനിരുന്ന സമാധാന ചര്‍ച്ചകള്‍ അനിശ്ചിതത്വത്തിലായി. ഏതാനും ദിവസങ്ങള്‍ക്കുള്ളില്‍ നിലവിലെ വെടിനിര്‍ത്തല്‍ കാലാവധി അവസാനിക്കാനിരിക്കെ, കഴിഞ്ഞ ദിവസം ഇറാനിയന്‍ ചരക്കുകപ്പല്‍ അമേരിക്കന്‍ നാവികസേന പിടിച്ചെടുത്തത് സ്ഥിതിഗതികള്‍ വഷളാക്കി.

ചൊവ്വാഴ്ച ഇസ്ലാമാബാദില്‍ ചര്‍ച്ചകള്‍ പുനരാരംഭിക്കാന്‍ പാകിസ്ഥാന്‍ നയതന്ത്ര ശ്രമങ്ങള്‍ ഊര്‍ജിതമാക്കിയെങ്കിലും, നിലവിലെ സാഹചര്യത്തില്‍ ചര്‍ച്ചകളില്‍ പങ്കെടുക്കുന്ന കാര്യത്തില്‍ ഇറാന്‍ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം സംശയം പ്രകടിപ്പിച്ചു. അമേരിക്കയുടെ ഭീഷണികള്‍ക്കിടയില്‍ ചര്‍ച്ചകള്‍ക്ക് പ്രസക്തിയില്ലെന്ന് ഇറാന്‍ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചി വ്യക്തമാക്കി. 'അമേരിക്കയുമായുള്ള അടുത്ത ഘട്ട ചര്‍ച്ചകളെക്കുറിച്ച് നിലവില്‍ തീരുമാനങ്ങളൊന്നും എടുത്തിട്ടില്ല,' എന്ന് ഇറാന്‍ വക്താവ് ഇസ്മായില്‍ ബഗായ് പറഞ്ഞു.

ഇറാനിയന്‍ തുറമുഖങ്ങളിലേക്കുള്ള അമേരിക്കന്‍ ഉപരോധം ലംഘിക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചെന്ന് ആരോപിച്ചാണ് യുഎസ് സേന ഇറാന്‍ പതാകയുള്ള കപ്പല്‍ ആക്രമിച്ചു കീഴടക്കിയത്. ഇത് 'കടല്‍ക്കൊള്ള' ആണെന്നും വെടിനിര്‍ത്തല്‍ കരാറിന്റെ ലംഘനമാണെന്നും ഇറാന്‍ സംയുക്ത സൈനിക കമാന്‍ഡ് ആരോപിച്ചു. ഇതിന് ശക്തമായ മറുപടി നല്‍കുമെന്നും ഇറാന്‍ മുന്നറിയിപ്പ് നല്‍കി. എന്നാല്‍, ഇറാനുമായി ഒരു അന്തിമ കരാറില്‍ എത്തുന്നത് വരെ ഉപരോധം തുടരുമെന്നാണ് യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്‍ഡ് ട്രംപിന്റെ നിലപാട്.

ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്കിലെ അനിശ്ചിതത്വം ആഗോള എണ്ണവില കുതിച്ചുയരാന്‍ കാരണമായി. രാജ്യാന്തര വിപണിയില്‍ ബ്രെന്റ് ക്രൂഡ് ഓയില്‍ വില ബാരലിന് 95 ഡോളറിലെത്തി. യുദ്ധം തുടങ്ങിയ ശേഷമുള്ള ഏറ്റവും ഉയര്‍ന്ന നിരക്കാണിത്. ലോകത്തിലെ എണ്ണ വ്യാപാരത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നും കടന്നുപോകുന്ന ഈ പാത തടസ്സപ്പെട്ടത് ആഗോള ഊര്‍ജ്ജ പ്രതിസന്ധിക്ക് ആക്കം കൂട്ടിയിട്ടുണ്ട്.

ഫെബ്രുവരി 28-ന് യുദ്ധം ആരംഭിച്ചത് മുതല്‍ ഇറാനില്‍ മാത്രം 3,375 പേര്‍ കൊല്ലപ്പെട്ടതായാണ് ഔദ്യോഗിക കണക്കുകള്‍ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഇതില്‍ 383 പേര്‍ കുട്ടികളാണ്. ലെബനനില്‍ 2,290 പേരും ഇസ്രായേലില്‍ 23 പേരും കൊല്ലപ്പെട്ടു. മേഖലയില്‍ ആകെ കൊല്ലപ്പെട്ട അമേരിക്കന്‍ സൈനികരുടെ എണ്ണം 13 ആയി.

മേഖലയിലെ സൈനിക-സാമ്പത്തിക സമ്മര്‍ദ്ദങ്ങള്‍ അവസാനിപ്പിച്ചില്ലെങ്കില്‍ ലോകം വലിയ വില നല്‍കേണ്ടി വരുമെന്ന് ഇറാന്റെ ഒന്നാം വൈസ് പ്രസിഡന്റ് മുഹമ്മദ് റെസ ആരിഫ് മുന്നറിയിപ്പ് നല്‍കി. 'എല്ലാവര്‍ക്കും സ്വതന്ത്രമായ എണ്ണ വിപണി, അല്ലെങ്കില്‍ എല്ലാവര്‍ക്കും വലിയ സാമ്പത്തിക ആഘാതം - ഇതില്‍ ഒന്ന് തിരഞ്ഞെടുക്കാം,' എന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതികരണം.

നയതന്ത്ര ചര്‍ച്ചകള്‍ പരാജയപ്പെടുകയാണെങ്കില്‍, വരും ദിവസങ്ങളില്‍ മേഖലയില്‍ വലിയ തോതിലുള്ള സൈനിക നീക്കങ്ങള്‍ക്ക് ലോകം സാക്ഷ്യം വഹിക്കേണ്ടി വരുമെന്നാണ് രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകര്‍ വിലയിരുത്തുന്നത്.