അസുന്‍സിയോന്‍: പ്രമുഖ ഡിജിറ്റല്‍ ബാങ്കായ 'വേനോ ബാങ്കിന്റെ' പെട്ടെന്നുള്ള തകര്‍ച്ചയെ തുടര്‍ന്ന് തെക്കേ അമേരിക്കന്‍ രാജ്യമായ പരാഗ്വയില്‍ വന്‍ സാമ്പത്തിക-രാഷ്ട്രീയ പ്രതിസന്ധി. ബാങ്കിംഗ് തട്ടിപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് മുന്‍ ഐ.എം.എഫ് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ദ്ധനായ പ്രസിഡന്റ് സാന്റിയാഗോ പെന്നയെ പാര്‍ലമെന്റ് ഇംപീച്ച് ചെയ്തു പുറത്താക്കി. തുടര്‍ന്ന് വൈസ് പ്രസിഡന്റായിരുന്ന പെഡ്രോ അലിയാന രാജ്യത്തിന്റെ പുതിയ പ്രസിഡന്റായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു.

ഇംപീച്ച്മെന്റ് നടപടികള്‍ക്ക് തൊട്ടുപിന്നാലെ പെന്നയെ പോലീസ് കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുകയും വീട്ടുതടങ്കലിലാക്കുകയും ചെയ്തു. അധികാര ദുര്‍വിനിയോഗം, സാമ്പത്തിക ക്രമക്കേട്, ഔദ്യോഗിക പദവി വ്യക്തിപരമായ നേട്ടങ്ങള്‍ക്കായി ഉപയോഗിക്കല്‍ എന്നീ കുറ്റങ്ങളാണ് മുന്‍ പ്രസിഡന്റിനെതിരെ ചുമത്തിയിരിക്കുന്നത്. 65 ലക്ഷം ജനസംഖ്യയുള്ള രാജ്യത്ത് ഏകദേശം 30 ലക്ഷത്തോളം ഉപഭോക്താക്കളുടെ സമ്പാദ്യമാണ് ബാങ്ക് തകര്‍ച്ചയോടെ മരവിപ്പിക്കപ്പെട്ടത്.

ഗ്വാര്‍ഡ ഗ്രൂപ്പോ വാസ്‌ക്വസിന്റെ കീഴില്‍ പ്രവര്‍ത്തിച്ചിരുന്ന ഡിജിറ്റല്‍ ബാങ്കായ വേനോ ബാങ്കില്‍ വന്‍തോതില്‍ നിയമവിരുദ്ധ വായ്പകളും രേഖകളില്ലാത്ത ഇടപാടുകളും നടന്നതായി പരാഗ്വ കേന്ദ്ര ബാങ്ക് കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. സ്വന്തം ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള മറ്റ് കമ്പനികള്‍ക്ക് സുരക്ഷാ ഉറപ്പുകളില്ലാതെ ബാങ്ക് പരിധിയിലധികം വായ്പകള്‍ അനുവദിച്ചതാണ് മൂലധന ചോര്‍ച്ചക്ക് കാരണമായത്. നവംബര്‍ മൂന്നിന് ബാങ്കിന്റെ പ്രവര്‍ത്തനം കേന്ദ്ര ബാങ്ക് ഏറ്റെടുത്ത് സസ്‌പെന്‍ഡ് ചെയ്തതോടെ ജനങ്ങള്‍ക്ക് തങ്ങളുടെ സമ്പാദ്യം പിന്‍വലിക്കാന്‍ സാധിക്കാതെയായി.

തന്റെ ഭരണസ്വാധീനം ഉപയോഗിച്ച് വേനോ ബാങ്കിന് പൊതുമേഖലാ ഫണ്ടുകളും പെന്‍ഷന്‍ ഫണ്ടുകളും ഉള്‍പ്പെടെ 850 മില്യണ്‍ ഡോളറിലധികം നിക്ഷേപം നേടാന്‍ പെന്ന വഴിവിട്ട് സഹായിച്ചെന്നാണ് ആരോപണം. ബാങ്ക് തകര്‍ച്ചയില്‍ 3.8 കോടി ഡോളറിലധികം വരുന്ന പെന്‍ഷന്‍ ഫണ്ടുകളും 32,000-ത്തോളം പെന്‍ഷന്‍കാരുടെ ആനുകൂല്യങ്ങളും പ്രതിസന്ധിയിലായി. ഗ്രൂപ്പോ വാസ്‌ക്വസില്‍ പെന്നക്ക് മുന്‍പ് പങ്കാളിത്തമുണ്ടായിരുന്നതും ഈ ബാങ്കിന്റെ മുന്‍ മേധാവിയെ പെന്ന കേന്ദ്ര ബാങ്ക് ഗവര്‍ണറായി നിയമിച്ചതുമാണ് വിവാദത്തിന് ആക്കം കൂട്ടിയത്.

ബാങ്ക് തകര്‍ച്ചയെ തുടര്‍ന്ന് തലസ്ഥാനമായ അസുന്‍സിയോനില്‍ ജനങ്ങളും പെന്‍ഷന്‍കാരും തെരുവിലിറങ്ങി ശക്തമായ പ്രതിഷേധം ഉയര്‍ത്തി. പ്രതിസന്ധിയുടെ ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുത്ത് പെന്ന നവംബര്‍ 5-ന് രാജി പ്രഖ്യാപിച്ചെങ്കിലും, നിയമപരമായ പരിരക്ഷ ലഭിക്കുന്നത് തടയാന്‍ പാര്‍ലമെന്റിലെ ഉപരിസഭയായ സെനറ്റ് രാജി നിരസിക്കുകയും വെള്ളിയാഴ്ച ഏകകണ്ഠമായി ഇംപീച്ച്മെന്റ് പ്രമേയം പാസാക്കുകയുമായിരുന്നു.

കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് മുന്‍ കേന്ദ്ര ബാങ്ക് ഗവര്‍ണര്‍ കാര്‍ലോസ് കര്‍വാലോ, വേനോ ബാങ്ക് സ്ഥാപകന്‍ മിഗുവല്‍ വാസ്‌ക്വസ്, ബാങ്ക് പ്രസിഡന്റ് ഹുവാന്‍ മാനുവല്‍ ഗസ്റ്റാലെ എന്നിവരുള്‍പ്പെടെ 27 ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥര്‍ക്കെതിരെ കേസെടുക്കുകയും ആറുപേരെ ജയിലിലടയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സാമ്പത്തിക പ്രത്യാഘാതങ്ങള്‍ കുറയ്ക്കുന്നതിനായി ചെറുകിട നിക്ഷേപകര്‍ക്ക് അടിയന്തരമായി പണം തിരികെ നല്‍കാന്‍ സര്‍ക്കാര്‍ സംവിധാനങ്ങള്‍ ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.