ന്യൂയോര്ക്ക്: പശ്ചിമേഷ്യന് സംഘര്ഷത്തിന് നയതന്ത്ര പരിഹാരം തേടാനുള്ള ശ്രമങ്ങള്ക്ക് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ പൊതുസഭാ സമ്മേളനത്തിനിടെ പുതിയ വഴിത്തിരിവ്. ന്യൂയോര്ക്കില് യു.എസ്. പ്രതിനിധികളും ഇറാന് ഉദ്യോഗസ്ഥരും മൂന്ന് മണിക്കൂറോളം കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയതായി പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപ് അറിയിച്ചു. കൂടിക്കാഴ്ച വളരെ നല്ലതും ഫലപ്രദവുമായിരുന്നുവെന്ന് ട്രംപ് വിശേഷിപ്പിച്ചെങ്കിലും, ഇറാനും യു.എസും തമ്മിലുള്ള പ്രധാന തര്ക്കങ്ങളില് ധാരണയായിട്ടില്ല. വരും ദിവസങ്ങളില് വീണ്ടും ചര്ച്ച തുടരുമെന്നാണ് സൂചന.
ചര്ച്ചകളില് ട്രംപും പങ്കെടുത്തുവെന്നായിരുന്നു ആദ്യ റിപ്പോര്ട്ട്. എന്നാല് ട്രംപിന്റെ പ്രത്യേക ദൂതന് സ്റ്റീവ് വിറ്റ്കോഫും ജാരഡ് കുഷ്നറും ഉള്പ്പെട്ട യു.എസ്. സംഘമാണ് ഇറാന് വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അറാഖ്ചിയുമായി കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയത്. ഖത്തര് ഉള്പ്പെടെയുള്ള മധ്യസ്ഥരുടെ ഇടപെടലും ചര്ച്ചയ്ക്ക് പിന്നിലുണ്ടായിരുന്നു. സംഘര്ഷം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള ചര്ച്ചകള് പുനരാരംഭിക്കാനുള്ള വ്യവസ്ഥകളും തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോര്മുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതും പ്രധാന വിഷയങ്ങളായി.
ആദ്യഘട്ടത്തില് കൂടിക്കാഴ്ചയില് ട്രംപ് നേരിട്ട് പങ്കെടുത്തുവെന്ന ആശയക്കുഴപ്പം ഉണ്ടായെങ്കിലും പിന്നീട് വൈറ്റ് ഹൗസ് അദ്ദേഹം യോഗത്തില് ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നും വിറ്റ്കോഫും കുഷ്നറുമാണ് പങ്കെടുത്തതെന്നും വ്യക്തമാക്കി. ഇറാന് ഭാഗത്തുനിന്ന് അറാഖ്ചിയുടെ സാന്നിധ്യം സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടു. യു.എസ്. സംഘത്തിന്റെ കൂടിക്കാഴ്ചയ്ക്ക് പിന്നാലെ മറ്റൊരു യോഗം ഉടന് നടക്കുമെന്നാണ് ട്രംപ് പറഞ്ഞത്.
ലോകത്തിലെ നിര്ണായക എണ്ണക്കടല്പാതകളിലൊന്നായ ഹോര്മുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതാണ് ചര്ച്ചയിലെ ഏറ്റവും സങ്കീര്ണമായ വിഷയങ്ങളിലൊന്ന്. യു.എസ്. സൈനിക സമ്മര്ദം കുറയ്ക്കുകയും ഇറാന്റെ തുറമുഖങ്ങളിലെ ഉപരോധം നീക്കുകയും ചെയ്താല് ഏഴ് ദിവസത്തിനുള്ളില് കടലിടുക്ക് തുറക്കാന് തയ്യാറാണെന്ന സൂചന ഇറാന് നല്കിയതായി റിപ്പോര്ട്ടുകളുണ്ട്.
ഹോര്മുസ് വഴിയുള്ള വാണിജ്യ കപ്പല്ഗതാഗതം തടസ്സപ്പെട്ടത് ആഗോള ഊര്ജവിപണിയെയും വ്യാപാരത്തെയും നേരിട്ട് ബാധിക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് പുതിയ നയതന്ത്ര നീക്കം. ഇറാന്റെ നിര്ദേശത്തിന് പകരമായി വാഷിങ്ടണ് എന്ത് ഇളവുകള് നല്കുമെന്നതിലാണ് പ്രധാന തര്ക്കം തുടരുന്നത്. ചര്ച്ചകള് നടന്നെങ്കിലും ഇതുവരെ നിര്ണായക ധാരണയിലേക്ക് എത്താന് കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല.
പ്രതിസന്ധിയില് ഖത്തര് നിര്ണായക മധ്യസ്ഥ പങ്കാണ് വഹിക്കുന്നത്. യു.എന്. പൊതുസഭയില് ഖത്തര് അമീര് ഷെയ്ഖ് തമീം ബിന് ഹമദ് അല് താനി ഗള്ഫ് മേഖല അതിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും അപകടകരമായ ഘട്ടങ്ങളിലൊന്നിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നതെന്ന് മുന്നറിയിപ്പ് നല്കി. ഹോര്മുസ് വീണ്ടും തുറക്കുകയും ചര്ച്ചകളിലേക്ക് മടങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നതിലൂടെ നയതന്ത്രപരമായി പ്രതിസന്ധി പരിഹരിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം ആവശ്യപ്പെട്ടു.
ഗള്ഫ് സഹകരണ കൗണ്സില് രാജ്യങ്ങളിലെ നേതാക്കളുമായും യു.എസ്. പ്രസിഡന്റ് കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി. സംഘര്ഷത്തിന്റെ പ്രത്യാഘാതം നേരിടുന്ന ഗള്ഫ് രാജ്യങ്ങള് മേഖലാ സുരക്ഷയിലും കടല്ഗതാഗതം സാധാരണ നിലയിലാക്കുന്നതിലും ആശങ്ക പ്രകടിപ്പിച്ചു. ഖത്തര് അടിയന്തര സുരക്ഷാകപ്പല്ഗതാഗത പ്രശ്നങ്ങള്ക്ക് പരിഹാരം കാണാനുള്ള നിര്ദേശവും മുന്നോട്ടുവെച്ചതായി റിപ്പോര്ട്ടുകളുണ്ട്.
Related News